ನಿಮಗೆ ಐಟಿಆರ್-1 ಸೂಕ್ತವೇ ಅಥವಾ ಐಟಿಆರ್-2? ಇಲ್ಲಿದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರಣೆ!!

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ರಿಟರ್ನ್ಸ್ (ITR) ಸಲ್ಲಿಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ತೀವ್ರಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. 2025-26ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷಕ್ಕೆ (ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ವರ್ಷ 2026-27) ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ದೇಶದ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಿ ವರ್ಗದವರು ಅತ್ಯಂತ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ತೆರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕೇಂದ್ರ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯು ಶನಿವಾರ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇದುವರೆಗೆ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಒಟ್ಟು 1.7 ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ತೆರಿಗೆದಾರರು ತಮ್ಮ ಐಟಿಆರ್ ಅನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯು ತನ್ನ ಅಧಿಕೃತ ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಖಾತೆಯಾದ 'X' (ಹಳೆಯ ಟ್ವಿಟರ್) ಮೂಲಕ ಈ ಸಂತಸದ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದೆ. "1.7 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ತೆರಿಗೆದಾರರು ಈಗಾಗಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಜಾಣ್ಮೆಯ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ವರ್ಷ (Assessment Year) 2026-27 ಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಐಟಿಆರ್ ಫೈಲ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ" ಎಂದು ಇಲಾಖೆ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಇದು ದೇಶದ ನಾಗರಿಕರಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ನಿಯಮಗಳ ಪಾಲನೆ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ನಡವಳಿಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ 10 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಐಟಿಆರ್ ಸಲ್ಲಿಕೆ

ಈ ಬಾರಿಯ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಕೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ತೋರುತ್ತಿರುವ ಆಸಕ್ತಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಶ್ಲಾಘನೀಯ. ಇಲಾಖೆಯ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕೇವಲ ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ದಾಖಲೆಯ 10 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಐಟಿಆರ್ ಫೈಲಿಂಗ್‌ಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕದ ಸನಿಹದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗಬಹುದಾದ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಷಗಳು ಅಥವಾ ದಟ್ಟಣೆಯನ್ನು (Server Traffic) ತಪ್ಪಿಸಲು ನಾಗರಿಕರು ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಂಡು ಫೈಲಿಂಗ್ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಈ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.

ಜುಲೈ 31 ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕ

2025-26ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಗಳಿಸಿದ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಐಟಿಆರ್-1 (ITR-1) ಮತ್ತು ಐಟಿಆರ್-2 (ITR-2) ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಲು ಜುಲೈ 31 ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕವಾಗಿದೆ. ಯಾವುದೇ ದಂಡ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕವಿಲ್ಲದೆ ಸರಾಗವಾಗಿ ತೆರಿಗೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ತೆರಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳು ಬಾಕಿ ಇವೆ. ಜುಲೈ 31ರ ನಂತರ ಫೈಲ್ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ದಂಡ ವಿಧಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಕೊನೆಯ ಕ್ಷಣದ ಗಡಿಬಿಡಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ತಜ್ಞರು ಸಹ ಆದಷ್ಟು ಬೇಗ ಐಟಿಆರ್ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

Also Read

ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಮತ್ತು ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ - ತೆರಿಗೆದಾರರು ತಿಳಿಯಲೇಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು!!

ಐಟಿಆರ್ ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳ ವಿವರಣೆ

ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯು ತೆರಿಗೆದಾರರ ಆದಾಯದ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನ ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಜುಲೈ 31ರ ಗಡುವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಎರಡು ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ:

ಐಟಿಆರ್ ಫಾರ್ಮ್ 1 (ಸಹಜ್ - Sahaj)

ಐಟಿಆರ್ ಫಾರ್ಮ್ 1 ಅಥವಾ 'ಸಹಜ್' ಎಂಬುದು ಅತ್ಯಂತ ಸರಳವಾದ ಫಾರ್ಮ್ ಆಗಿದ್ದು, ಇದು ದೇಶದ ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ತೆರಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಈ ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಅರ್ಹತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಿವಾಸಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು (Resident Individuals) ಬಳಸಬಹುದು:

ವಾರ್ಷಿಕ ಒಟ್ಟು ಆದಾಯ ರೂ. 50 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಇರಬೇಕು.

ಆದಾಯದ ಮೂಲವು ಕೇವಲ ಸಂಬಳ (Salary) ಅಥವಾ ಪೆನ್ಷನ್ ಆಗಿರಬೇಕು.

ಕೇವಲ ಒಂದು ಮನೆ ಆಸ್ತಿಯಿಂದ (One House Property) ಬರುವ ಆದಾಯ ಇರಬೇಕು.

ಇತರ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಬರುವ ಆದಾಯ (ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬಡ್ಡಿ ಇತ್ಯಾದಿ).

ಕೃಷಿ ಆದಾಯವು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ₹5,000 ವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಇರಬೇಕು.

ಗಮನಿಸಿ: ನಿಮ್ಮ ಆದಾಯವು 50 ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮನೆಗಳಿಂದ ಬಾಡಿಗೆ ಆದಾಯ ಬರುತ್ತಿದ್ದರೆ ನೀವು 'ಸಹಜ್' ಫಾರ್ಮ್ ಬಳಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಐಟಿಆರ್ ಫಾರ್ಮ್ 2 (ITR-2)

ಐಟಿಆರ್-2 ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು (Individuals) ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಅವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬಗಳು (HUF - Hindu Undivided Families) ಬಳಸಬಹುದು. ಈ ಫಾರ್ಮ್ ಕೆಳಗಿನ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತದೆ:

ಯಾರಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ, ಉದ್ಯಮ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ವೃತ್ತಿಯಿಂದ (Profits and Gains of Business or Profession) ಲಾಭ ಅಥವಾ ಆದಾಯ ಇರುವುದಿಲ್ಲವೋ ಅವರು ಇದನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು.

ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ, ಮ್ಯೂಚುವಲ್ ಫಂಡ್ ಅಥವಾ ಸ್ಥಿರ ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟದಿಂದ ಬರುವ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭ (Capital Gains) ಹೊಂದಿರುವವರು ಈ ಫಾರ್ಮ್ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.

ರೂ. 50 ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದಾಯ ಹೊಂದಿರುವ ಸಂಬಳದಾರರು ಮತ್ತು ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮನೆ ಆಸ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವವರಿಗೂ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.

ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಐಟಿಆರ್ ಫೈಲಿಂಗ್ ಮಾಡುವುದರ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು

ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕದವರೆಗೆ ಕಾಯದೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ರಿಟರ್ನ್ಸ್ ಸಲ್ಲಿಸುವುದರಿಂದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಯೋಜನಗಳಿವೆ:

ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ದಟ್ಟಣೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತಿ: ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಲಾಗಿನ್ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇ-ಫೈಲಿಂಗ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ನಿಧಾನವಾಗಬಹುದು. ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಫೈಲ್ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಈ ತೊಂದರೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

ತ್ವರಿತ ರಿಫಂಡ್ (Quick Refund): ನಿಮ್ಮ ತೆರಿಗೆ ಕಡಿತ (TDS) ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು, ನೀವು ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಹಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಬೇಕಾಗಿದ್ದರೆ (Refund), ಎಷ್ಟು ಬೇಗ ಐಟಿಆರ್ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೀರೋ ಅಷ್ಟು ಬೇಗ ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ರಿಫಂಡ್ ಹಣ ಜಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ತಿದ್ದಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶ: ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಫೈಲ್ ಮಾಡುವಾಗ ಯಾವುದೇ ತಪ್ಪುಗಳಾದರೆ, ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ ರಿಟರ್ನ್ಸ್ (Revised ITR) ಸಲ್ಲಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಸಮಯಾವಕಾಶ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಸಾಲ ಸೌಲಭ್ಯಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರಿ: ಗೃಹ ಸಾಲ (Home Loan) ಅಥವಾ ವಾಹನ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವಾಗ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಕಳೆದ 2-3 ವರ್ಷಗಳ ಐಟಿಆರ್ ರಶೀದಿಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತವೆ. ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಫೈಲ್ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಪ್ರೊಫೈಲ್ ಉತ್ತಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ.