ಭಾರತವನ್ನು 5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗಿ ರೂಪಿಸುವ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಗುರಿ ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ. ಈ ಗುರಿಯನ್ನು ಮೂಲತಃ ಮಧ್ಯಮಾವಧಿಯ ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಭಾಗವಾಗಿ ಮುಂದಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯದ ವಿಸ್ತರಣೆ, ಸೇವಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ, ಹೂಡಿಕೆ ಮತ್ತು ರಫ್ತು ಹೆಚ್ಚಳದ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಇದರ ಹಿಂದಿತ್ತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ್ದ ಗಡುವು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸರಿದಿದ್ದರೂ, ಭಾರತವನ್ನು ದೊಡ್ಡ, ಹೆಚ್ಚು ಉತ್ಪಾದಕ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗಿ ರೂಪಿಸುವ ಗುರಿ ಇನ್ನೂ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.
2019ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು ಭಾರತವು 5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ವಿಶ್ವಾಸ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ಇದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನವೇ 2014ರ ಆರ್ಥಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲೂ ಭಾರತ ಈ ಮಟ್ಟದ ಆರ್ಥಿಕ ಗಾತ್ರ ತಲುಪಲು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂಬ ಅಂಶವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಲಾಗಿತ್ತು. ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಕಾರ 2024-25ರ ವೇಳೆಗೆ ಈ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ತಲುಪುವ ಗುರಿ ಇತ್ತು. ಆದರೆ ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ, ಕೋವಿಡ್-19 ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ, ಹಣದುಬ್ಬರ, ವಿನಿಮಯ ದರದ ಏರಿಳಿತಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಅಂಶಗಳಿಂದ ಆ ಗಡುವು ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸರಿದಿದೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣಕಾಸು ನಿಧಿಯ (IMF) ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಸರ್ಕಾರ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, 2025-26ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ನಾಮಮಾತ್ರ ಜಿಡಿಪಿ ಸುಮಾರು 3.92 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಭಾರತ ವಿಶ್ವದ ಆರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. 5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗುರಿಯನ್ನು ತಲುಪಲು ಇನ್ನೂ ಗಮನಾರ್ಹ ಅಂತರವಿದ್ದರೂ, ಕಳೆದ ಒಂದು ದಶಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಏರಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
ಭಾರತ 5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗಲು ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಬೇಕಿದೆ. ಚೀನಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕತೆಗಳು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಮೂಲಕ ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬಲವಾದ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿವೆ. ಭಾರತದಲ್ಲೂ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ‘ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ’, ಉತ್ಪಾದನೆ ಆಧಾರಿತ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಧನ (PLI) ಯೋಜನೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್, ಮೊಬೈಲ್ ಉತ್ಪಾದನೆ, ಆಟೋಮೊಬೈಲ್, ಔಷಧ, ರಕ್ಷಣಾ ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ.
ಸೇವಾ ಕ್ಷೇತ್ರವೂ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಎಂಜಿನ್ ಆಗಿದೆ. ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್, ಬಿಸಿನೆಸ್ ಪ್ರೊಸೆಸ್ ಸೇವೆಗಳು, ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಈಗಾಗಲೇ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ ಸೇವೆಗಳ ರಫ್ತು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ವೇಗ ನೀಡಬಹುದು. ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ, ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್, ಸೈಬರ್ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳಂತಹ ಹೊಸ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯೂ ದೇಶಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಬಹುದು.
ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕೂಡ 5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗುರಿಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ರಸ್ತೆ, ರೈಲು, ಬಂದರು, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ, ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಜಾಲ, ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರಿಂದ ವ್ಯವಹಾರ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ವೇಗವಾಗಿ ನಡೆದರೆ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಉತ್ತಮ ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಸಹ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಹೂಡಿಕೆಯೂ ಭಾರತದ ಮುಂದಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಹೂಡಿಕೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳು ಹೊಸ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಬೇಕಿದೆ. ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಅಪ್ ಪರಿಸರವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ‘ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಅಪ್ ಇಂಡಿಯಾ’ದಂತಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಹೊಸ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿವೆ. ಜಿಎಸ್ಟಿ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ರಚನಾತ್ಮಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ದೇಶದ ವ್ಯವಹಾರ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದ ಭಾಗವಾಗಿವೆ.
ಭಾರತದ ದೊಡ್ಡ ಯುವ ಮತ್ತು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ವಯಸ್ಸಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕೂಡ ದೊಡ್ಡ ಅವಕಾಶವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಲಾಭ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗಬೇಕಾದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಬೇಕು. ಕೌಶಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಮಹಿಳೆಯರ ಉದ್ಯೋಗ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಅಗತ್ಯವಾಗಿವೆ. ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿಯಿಲ್ಲದ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಜೀವನಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಬದಲಾವಣೆ ತರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಅದೇ ರೀತಿ, 5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಎಂಬ ಗುರಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಒಟ್ಟು ಜಿಡಿಪಿಯ ಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿ ನೋಡುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ದೇಶದ ತಲಾ ಆದಾಯ, ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳು, ಉತ್ಪಾದಕತೆ, ಜೀವನಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟವೂ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚಕಗಳಾಗಿವೆ. ದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವುದರ ಅಂತಿಮ ಉದ್ದೇಶ ಜನರ ಆದಾಯ ಮತ್ತು ಜೀವನಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಿಸುವುದಾಗಿರಬೇಕು.
ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ರೂಪಾಯಿ-ಡಾಲರ್ ವಿನಿಮಯ ದರ. ಭಾರತದ 5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗುರಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್ನಲ್ಲಿ ಅಳೆಯಲ್ಪಡುವುದರಿಂದ ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯದಲ್ಲಿನ ಏರಿಳಿತಗಳು ಭಾರತದ ಜಿಡಿಪಿಯ ಡಾಲರ್ ಮೌಲ್ಯದ ಮೇಲೆ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ರೂಪಾಯಿ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರೂ, ರೂಪಾಯಿ ದುರ್ಬಲವಾದರೆ ಡಾಲರ್ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಜಿಡಿಪಿಯ ಗಾತ್ರ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಗುರಿಯನ್ನು ಅಳೆಯುವಾಗ ವಿನಿಮಯ ದರವನ್ನೂ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಮುಂದೆ ಭಾರತ ‘ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ 2047’ ಎಂಬ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದತ್ತ ಸಾಗುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ 5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಮಧ್ಯಂತರ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ತಲುಪಲು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಬೃಹತ್ ಹೂಡಿಕೆ, ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ವಿಸ್ತರಣೆ, ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ರಚನಾತ್ಮಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಭಾರತ 5 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗುವ ಗುರಿಯ ಮೂಲ ಗಡುವನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ಮೀರಿ ಬಂದಿದ್ದರೂ, ಆ ಗುರಿಯ ಮಹತ್ವ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿಲ್ಲ. ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ, ಉತ್ಪಾದಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾಗಿ ರೂಪಿಸುವುದು ಮುಂದಿನ ದಶಕದ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಹೂಡಿಕೆ, ಖಾಸಗಿ ಬಂಡವಾಳ, ರಫ್ತು, ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾದರೆ ಭಾರತ ಈ ಮಹತ್ವದ ಆರ್ಥಿಕ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಿನತ್ತ ಮತ್ತಷ್ಟು ವೇಗವಾಗಿ ಸಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
Comments
Please to leave a comment on this article.